طراگاه | مرجع دکوراسیون منزل، معماری داخلی و طراحی داخلی

ورود / ثبت نام
FA EN

رویدادهای مهم

Important Event
سومین کنگره بین‌المللی معماری و شهر ...
سومین کنگره بین‌المللی معماری و شهرسازی معاصر خاورمیانه
معماری‌های در حال ظهور
معماری‌های در حال ظهور
چهارمین کنگره تاریخ معماری و شهرساز ...
چهارمین کنگره تاریخ معماری و شهرسازی ایران- استان ایلام
آب در معماری اصفهان
آب در معماری اصفهان

« به همکاران خود در طراگاه بپیوندید »

رضا نجفیاننیما کیوانیصادق صیدبیگیسهراب رفعتابزار تونل جهانمحمد داوریسهیل براکFarzin Forouzanطاها رضاییميثم ذکريايياکبر تقی زادهuser 5
هم اکنون ثبت نام کنید یا وارد شوید
« بازگشت

مباحثی در باب جنبه‌های مشترک معماری و موسیقی


بازدید : 409 بار

22 ارديبهشت 1395

چاپ صفحه

ایمیل

نظرات

مباحثی در باب جنبه‌های مشترک معماری و موسیقی

تهیه کننده : ساغرصادقی


انجمن علمی طراحی شهری «دانشگاه تربیت مدرس» در تاریخ بیستم اردیبهشت ماه نشستی با عنوان «زیبایی‌شناسی تطبیقی معماری و موسیقی، با سخنرانی دکتر حسام‌الدین سراج» و با حضور اساتیدی چون استاد فرج الهی و استاد علی اکبر تقوایی و علاقمندان به این موضوع در دانشکده اقتصاد این واحد برگزار نمود. با طراگاه همراه باشید.

 


شاید بسیاری دکتر سراج را صرفاً به سبب فعالیت‌های مربوط به آواز و نوازندگی بشناسند. دکتر حسام الدین سراج کارشناس ارشد معماری از دانشگاه شهید بهشتی و دکترای پژوهش هنر از دانشگاه هنر تهران و هم اکنون نیز در دانشکده هنرهای زیبا مبحثی تحت عنوان شناخت هنر تدریس می کنند. "بررسی تطبیقی معماری و موسیقی" ، در واقع عنوان پایان‌نامه کارشناسی ارشد ایشان بوده است. 
دکترسراج، استادی که موسیقی فاخر ایرانی را با اشعار ملکوتی پیوند داده است، جلسه را با اشعاری ناب از دیوان حافظ آغاز کرد و به مقایسه معماری و موسیقی، از گل تا دل پرداخت و خاطر نشان کرد که هنر، که بخش اصلی معماریست مساویست با تناسبات. 

 

زیبایی‌شناسی تطبیقی معماری و موسیقی

دکتر سراج :" در واقع "نسبت" فاکتوریست که در نقاشی، مجسمه‌سازی، معماری و نیز موسیقی و هرآنچه تحت عنوان هنر تلقی می‌شود وجود دارد و حال این پرسش مطرح می‌شود، که این نسبت از کجا حاصل شده است؟ باید متذکر شد که شاکلۀ هنر و فرهنگ را دو چیز می‌سازد : کلمه و عدد. 
بحث نسبت‌ها هم، در مقوله عدد مطرح می‌شود. اگر به معماری اسلامی نگاهی بیاندازیم، میبینیم که نسبت‌ها مد نظر بوده‌اند، اما امروزه آنچه مدنظر معماران و طراحان است، اندازه‌ها است.
 امروزه درب ورودی ساختمان‌ها، را براساس اندازه‌های ۲۰/۱*۸۰/۲ می‌سازیم حال آنکه ارتفاع درب ورودی عمارت تاج محل به ۲۰ متر می‌رسد، و ابداً این ارتفاع احساس نمی‌شود، چراکه معماری در گذشته بر مبنای صورت ملکوتی و نسبت بوده است."
 اریک نیوتون می‌گوید‌: " هنر محصول کردار ریاضی طبیعت است."
 دکتر سراج مانیفست زیبایی‌شناسی را دیوان حافظ خواند، دیوانی که لابه‌لای اشعارش، موسیقی و معماری و هنر جلوه‌گری می‌کند. سراج معماری را موسیقیِ مکان دانست و به مقایسه میان موسیقی و معماری پرداخت‌: " معماری، ثابت و ایستا است، اما موسیقی متحرک است". 
معماری ایجاد فضای مادی و معنوی می‌کند، اما موسیقی صرفاً ایجاد فضای معنوی می‌کند. معماری، وجه عینی هندسه تحلیلی است، موسیقی وجه سمعی ریاضی تحلیلی است. معماری، کاربرد تناسبات است در حجم مکان، موسیقی کاربرد تناسبات است در طول زمان. 
بستر شکل‌گیری معماری، مکان است که دارای سه بعد است، اما بستر شکل‌گیری موسیقی زمان است که دارای یک بعد است.


                                                       صورت دیوار و سقف هر مکان      سایۀ اندیشۀ معمار دان


سراج افزود‌:‌" نگرشی عمیق‌تر به اعداد و در نظر آوردن صورت ملکوتی آن‌ها، سبب می‌شود، که بینش ما نسبت به جهان‌بینی، معنوی شود و طراحی و تاثیرگذاری ما بر طبیعت، ساختار معنوی و روح انگیز پیدا می‌کند.  اعداد و خطوط به غیر از صور ظاهری خود، صورتی باطنی و ملکوتی نیز دارند و هر کدام نماد و سمبلی هستند، که ما را به عوالم فراتر از ماده رهنمون می‌شوند.
 رعایت این صورت‌های باطنی سبب زیبایی طرح‌ها و آثار هنری ما خواهد بود. چنان‌که در تحلیل هندسی از معبد پانتئون که از کتاب رازهای هندسۀ قدیم تالیف Tuns Brunes‌، گرفته شده ملاحظه می‌شود که معماری به‌وسیله رابطه میان ضلع و قطر در مجموعه‌ای از مربع‌ها تعین شده است.

 

زیبایی‌شناسی تطبیقی معماری و موسیقی

 

درمعماری اسلامی نیز، بسیاری از نقوش تزیینی یا طراحی پلان‌های معماری بر محور نسبت "رادیکال دو" است. این نقوش گاه در کاشی‌کاری و گاه در گره‌چینی جلوه می‌کنند و با آن‌که در فرم و طراحی متفاوتند، اما در اصول ریاضی و هندسی تابع فرمول‌هایی مشابه‌اند، از آن‌رو که از نسبت‌های متقن و محکم موجود در دایره و مربع ناشی شده‌اند، همگی بدون استثنا چشم‌نواز و بدیع‌اند. طرح‌های به جای مانده از کاشی‌های آرامگاه خواجه اتابک در کرمان متعلق به قرن ششم هجری گواه این مدعاست."
در پایان دکتر سراج این‌گونه می‌گوید :"هنرها به وسیله یک عضو از اعضا و بدن انسان تجلی بیرونی پیدا می‌کنند، به‌صورت خاص خود شکل می‌پذیرند و سپس توسط روزنه‌هایی دریافت می‌گردند.

 

زیبایی‌شناسی تطبیقی معماری و موسیقی

 به هرحال آن‌چه که بعضی از پدیده‌های مادی و معنوی را در چشم و گوش و دل انسان زیبا می سازد، راز و رمزی است پوشیده، در آن پدیده‌ها که متناوب است با روح انسان.
 هندسه روحی انسان به گونه‌ای ‌است که با قوانین راز و رمز گونه مستتر در پدیده‌های هستی انطباق دارد و حتی گاهی بدون آنکه ذهن انسان رابطۀ ضمیر ناخودآگاه خود را با باطن اشیا و امور هستی برقرار سازد، این جذبه و کشش به‌صورت خودکار انجام می‌پذیرد.
به‌طور کلی موسیقی سنتی با کلام ایران به‌صورت زیر بر مخاطب خود تاثیر می گذارد : تلطیف روح، ایجاد نشاط و انبساط، برانگیختن تفکر و ایجاد آرامش. این‌ها همان احوالاتی هستند که با نگریستن به یک اثر معاری و اصیل ایرانی به مخاطب القا می‌شوند."

 

کانال اصلی تلگرام طراگاه


بازدید : 409 بار

22 ارديبهشت 1395

چاپ صفحه

ایمیل

نظرات

نظرات ( 0 )

هیچ نظری ثبت نشده است

ثبت نظر شما

قبل از ارسال نظر ، قوانین و ضوابط سایت را مطالعه کنید
Sunday , 04 December , 22:01