طراگاه | مرجع دکوراسیون منزل، معماری داخلی و طراحی داخلی

ورود / ثبت نام
FA EN

رویدادهای مهم

Important Event
سومین کنگره بین‌المللی معماری و شهر ...
سومین کنگره بین‌المللی معماری و شهرسازی معاصر خاورمیانه
معماری‌های در حال ظهور
معماری‌های در حال ظهور
چهارمین کنگره تاریخ معماری و شهرساز ...
چهارمین کنگره تاریخ معماری و شهرسازی ایران- استان ایلام
آب در معماری اصفهان
آب در معماری اصفهان

« به همکاران خود در طراگاه بپیوندید »

Farzin Forouzanمرضیه مجدالاشرافیهدی شکریانحمید عرفانیانایزدیار اهیمرتضی سیاسرفاطمه براتیحبیب الله نیکنامیآرش غلامعلی طهرانیناهیده تقویامین قشقاییرضا نجفیان
هم اکنون ثبت نام کنید یا وارد شوید
« بازگشت

طراحی فضاهای عمومی شهری در اروپا


بازدید : 151 بار

19 بهمن 1394

چاپ صفحه

ایمیل

نظرات

طراحی فضاهای عمومی شهری در اروپا

نشست علمی بررسی تجربه‌های معاصر طراحی فضاهای عمومی شهری در اروپا

رزیتا فتاحی و ساغر صادقی - تهیه کننده

در راستای تجارب کشورهای اروپایی در زمینه‌ی طراحی فضاهای عمومی، در دانشکده‌ی هنر و معماری دانشگاه تربیت مدرس نشستی علمی با حضور اساتید برجسته، دکتر «میکل مارتی» (Miquel Marti) و احسان رنجبر برگزار شد. با طراگاه همراه باشید تا برنامه‌ی نشست را پیگیری کنید. 

دکتر میکل مارتی، عضو هیات علمی «دانشگاه پلی تکنیک کاتالونیا» (Polytechnic University of Catalonia) اسپانیا و نویسنده‌ی کتب و مقالات متعدد در ژورنال‌های معتبر اروپایی، سخن از سیاست‌های عمومی توسعه‌ی فضاهای شهری در اسپانیا و شهر بارسلونا به میان آورد. وی بر اهمیت سه موضوع اصلی تاکید داشت:

وی از کلیسای جامع بارسلونا به عنوان مهمترین ساختمان بخش قدیمی شهر یاد کرد. که در قرن حاضر هم به عنوان عنصری مهم در فضای شهری عمل می‌کند.

در زمینه‌ی بازسازی فضاهای عمومی شهری، می‌توان «سانتا ماریا مارکت»(Santa Caterina Market)   را به عنوان نمونه‌ای از سیاست‌های اجرا شده و موفق به شمار آورد؛ بازاری که میان ساختمان‌های قدیمی و قرن نوزدهمی احاطه شده است، ولی در عین حال که مدرن به حساب می‌آید، با سقف جالب، معمارانه و خاص‌اش سبک قرن نوزده را حفظ کرده است.

از دیگر پروژه‌های مهم اجرا شده در بارسلونا میتوان به میدان «گاردونیا» (Gardunya) اشاره کرد؛ تلفیق معماری قرن نوزده و ساختمان‌هایی که متعلق به ۷۰۰ سال پیش بوده‌اند.

معماری

پروژه بعدی میدان «گلوریس»Glories) ) است؛ میدانی که در نقشه‌ی قدیمی بارسلونا به عنوان مرکز شهر به شمار می‌رفت و محل تلاقی سه راه مهم شهری به حساب می‌آمد. در سال 1960 میلادی، خطوط راه‌آهنی که از مرکز این میدان عبور می‌کرد، به زیر زمین انتقال پیدا کرد و فضای اصلی به شکل امروزی با پارکی در مرکزش مبدل شد؛ میدانی که در اوایل سال 2000 طرح جدیدی برایش ریخته شد و در سال 2007 میلادی به عنوان یکی از مهمترین میدان‌های بخش شمالی شهر به بهره‌برداری رسید و تبدیل به فضایی عمومی برای فراغت مردم شد. معماران معروفی چون «زاها حدید» هم در اطراف این میدان به هنرنمایی پرداخته‌اند. پس نکته‌ی حایز اهمیت این است که فضاها در طراحی شهری با هم تلفیق شوند، نه اینکه بصورت جعبه‌های مجزا عمل کنند.می‌توان از پارک مرکزی «نوباریس» (Nou Barris) به عنوان یکی دیگر از نمونه‌های موفق که ارتباط شهر و طبیعت به خوبی در آن به چشم می خورد یاد کرد.

پس از سخنرانی متفاوت این استاد اسپانیایی، دکتر احسان رنجبر صحبت‌های خود را با مقایسه آن‌چه میان فضاهای شهری اروپایی و فضاهای کلاسیک روی می‌دهد، شروع کرد.

معماری

"به نظر می‌رسد فضاهای شهری تاریخی جذابیت‌های قدیم را بطور کامل ندارند؛ چرا که در قرن بیست و یک، مردم به دنبال فضاهای جدیدتری هستند و نیازهایشان هم با گذشته تفاوت یافته است. با نگاهی به تصاویری از میدان «کارتوفلمارکت» Kartoffelmarkt)) در شهر «فریبرگ» (Freiburg) آلمان که در اصل بازار اصلی سیبزمینی فروشها هستند، می‌توان مبلمان شهری جدید و استندها (پایه‌های نمایشگاهی) کتاب را مشاهده کرد که در آن طراحان شهری سعی بر ایجاد فضاهای عمومی با کیفیت برای شهروندان داشته اند."

"منظور از طراحان شهری صرفن یک شخص یا یک گروه نیست. بلکه گروه طراحان شهری همواره باید متشکل از جامعه شناسان، هنرمندان و کسانی که در حوزه فرهنگ فعالیت دارند، باشد. در دنیای امروزه مباحث جدیدی در بحث طراحی شهری فضاها به میان آمده‌اند، مواردی چون ایده‌ی شهر خلاق، برندینگ (خلق برند) شهری بصورت رقابتی، حوزه‌ی گردشگری شهری، بازآفرینی فرهنگ در شهرها است. شاید در بیست سال گذشته این مفاهیم جایی در میان اولویت‌های طراحان نداشته‌اند و تنها مبحث مطرح، بحث پایداری بود."

"اگر بگوییم ایجاد نواحی پیاده در شهرها به یک ابزار تبدیل شده، حوزه هنرهای شهری ماهیت ابزارهای جدیدی هستند که در این زمینه فعالیت می‌کنند. در دوره‌ای معماران و طراحان شهری که متفاوت می‌اندیشیدند جایی در شهر و طراحی شهری نداشتند ولی در قرن 21 دریچه‌ای جدید به روی این گروه باز شد و در کنار آن Creative Industries ها (صنایع خلاق) مطرح شدند (مثل استفاده از نشان المپیک لندن در طراحی میدان شهری) و در نهایت مفاهیم جدید، حوزه‌های تفکیکی را از بین برده و موجب شدند تا میان طراحان شهری و معماران و هنرمندان شهری همکاری گسترده‌ای وجود داشته باشد.

بحث اصلی دیگری که در شهرهای امروزی مطرح است، حرکت به سوی طراحی‌های شهری جدید بر مبنای تفاوت‌های میان شهرها است. در واقع دانش، فرهنگ و خلاقیت به کلمات کلیدی و مفاهیم شهری جدید مبدل شده‌اند."

در حوزه‌ی خلاقیت، چهار مقیاس مهم وجود دارد؛ حوزه‌ها و کانون‌ها، صنایع فرهنگی و خلاق، اقتصاد خلاق و شهر خلاق.

حوزه‌ها و صنایع فرهنگی زمینه‌ی کاری طراحان شهری هستند. برای مثال، همان‌طور که «ادینبرو» (Edinburgh) و «ونیز» (ایتالیایی Venezia) بعنوان شهر فستیوالهای خیابانی، «کراکوف» (لهستانی Kraków) در شرق اروپا شهر فستیوال غذا، «شِفیلد» (Sheffield) شهر صنایع فرهنگی، ژوهانسبورگ مرکز تجارت هنرهای آفریقای جنوبی و سایر شهرهایی از این قبیل امروزه مطرح شده‌اند، در ایران هم می‌توان از اصفهان بعنوان شهر خلاق صنایع دستی یاد کرد.

دکتر رنجبر در ادامه بحث فضاهای خلاق شهری، به عنوان نمونه‌ای از قدیمی‌ترین بندر‌های فرانسه سخن از «بندر قدیمی مارسِی» (Old Port of Marseille) فرانسه به میان آورد. وی افزود: "در کنار همه‌ی بافت‌های تاریخی، مجتمع تجاری جدیدی به چشم می‌خورد که با حفظ ارزش‌های گذشته، جذابیت‌های زیادی را به وجود آورده است. بحثی که می‌توان آن را به طراحی المان‌های ساده (عناصر ساده) شهری بسط داد. کاری که شرکت «فاستر اند پارتنرز» (Foster and Partners) در قسمتی از گذرگاه عابرین در بندر قدیمی مارسِی، با قراردادن آینه‌ای در سقف انجام داده است. آینه‌ای که مردم خود را در آن می‌بینند و حتی تبدیل به نوعی استیج شهری به منظور اجرای گروه های موسیقی گشته (شده) و در ادبیات «پابلیک آرت» (Public Art) به نوعی «اینترکتینگ آرت» (Interacting Art) مبدل شده است."

معماری

آخرین نمونه از طراحی فضاهای شهری موفق در این جلسه، «اپرای اسلو» (Oslo Opera) بود. اپرایی که از جذاب‌ترین فضاهای شهری محسوب می‌شود و همان‌طور که در تصویر دیده می‌شود امتداد ساختمان به «پلازا» (میدان‌های وسیعی که جلوی ساختمان‌های مهم وجود دارند) رسیده و پلازا تا دل آب حرکت می کند. در این حالت، چیزی به عنوان محصوریت (وجود حریم بصری، امنیتی یا فیزیکی) در فضا وجود ندارد. در این پروژه سقف و سطوح مختلف، بیش از کف خود را در معرض دید قرار داده‌اند. اپرای اسلو نمونه‌ای بارز از شروع فعالیت‌های شهری جدید است که تاکید بر معماری و طراحی متفاوت دارد؛ مکانی که علاوه بر کارکرد اصلی خود تبدیل به «میتینگ پوینت» (meeting point)  جدیدی برای مردم اسلو شده است.

بطور کلی تاکید بر پیاده‌مداری، گذران اوقات فراغت، حضور کودکان و بانوان در فضا و چنین مواردی،  توانسته ماهیت جدیدی در شهرها ایجاد کند. اگر بخواهیم نگاهی به تهران بیاندازیم، شاید عباس‌آباد، پارک جمشیدیه و پل طبیعت را بتوان موفق‌ترین این فضاها دانست. لذا باید در راستای افزایش کیفیت طراحی فضاهای شهری موجود در تهران، دو مورد در شهرداری‌هایمان وجود داشته باشند؛ سند تولید فضاهای شهری و سند ارتقای فضاهای موجود. باید مبل‌های عمومی و فضاهای شهری به عنوان دارایی‌های عمومی مطرح شوند و در راستای تحقق این امر نیازمند یک «رنسانس» (دگرگونی عمیقی که جامعه‌ی اروپا را از سیستم فئودالی قرون وسطی، به اروپای مدرن تبدیل کرد) ذهنی هستیم."

 

 


بازدید : 151 بار

19 بهمن 1394

چاپ صفحه

ایمیل

نظرات

نظرات ( 0 )

هیچ نظری ثبت نشده است

ثبت نظر شما

قبل از ارسال نظر ، قوانین و ضوابط سایت را مطالعه کنید
Saturday , 03 December , 21:22